Tổng tài bá đạo là gì? Cẩm nang đọc thể loại cho người mới

Khi bạn nghe "tổng tài bá đạo" lần đầu, có thể bạn đã có một hình ảnh trong đầu rồi. Một nam chính giàu kinh khủng, lạnh lùng kinh khủng, chỉ chiều một mình nữ chính. Hình ảnh đó không sai. Nhưng nó cũng không đầy đủ.

Tổng tài bá đạo không phải là một mô típ. Đó là một hệ thống cơ chế.

Mỗi yếu tố: tài sản phi thực tế, lạnh lùng có lý do, chiếm hữu có giới hạn, hợp đồng giữa nam và nữ chính. Mỗi yếu tố phục vụ một mục đích cụ thể trong cuộc đọc.

Hướng dẫn này dành cho người đọc mới. Mục tiêu không phải là giới thiệu danh sách truyện hay. Mục tiêu là làm cho bạn nhìn thấy thể loại hoạt động ra sao từ bên trong, để khi đọc một cuốn cụ thể, bạn biết tác giả đang giữ hay đang phá hợp đồng.

Định nghĩa: "Tổng tài" và "Bá đạo"

"Tổng tài" (总裁) là từ Trung Quốc, nghĩa đen là "tổng giám đốc/chủ tịch tập đoàn". Trong ngôn tình hiện đại, nó là một vị trí kinh tế cụ thể: người đứng đầu doanh nghiệp khổng lồ, có tài sản phi thực tế, kiểm soát ngành nghề trong giới mình.

"Bá đạo" (霸道) nghĩa đen là "cai trị bằng vũ lực" hay "ngang ngược". Trong ngôn tình, từ này dùng để chỉ tính cách của nam chính: quyết đoán, không chấp nhận từ chối, áp đặt ý muốn lên người khác.

Ghép lại, "tổng tài bá đạo" là một CEO tỉ phú lạnh lùng và áp đặt. Đơn giản nhất là thế.

Phức tạp hơn: thể loại có những quy tắc bên trong mà nếu tác giả phá, độc giả nhận ra ngay.

Bốn cơ chế cốt lõi của thể loại

Tài sản phi thực tế. Tổng tài không giàu vừa phải. Họ sở hữu máy bay riêng, du thuyền, năm sáu căn nhà ở năm sáu thành phố. Sự phi thực tế của tài sản là một dụng ý: nó giải phóng câu chuyện khỏi mọi giới hạn kinh tế hằng ngày. Tổng tài muốn dành một tuần đưa nữ chính đi Maldives thì anh ta đi. Không có ngân sách. Không có vấn đề lịch. Chính sự thoát ly khỏi tình huống kinh tế thật là một phần của tưởng tượng.

Lạnh lùng có lý do. Tổng tài lạnh lùng với mọi người ngoại trừ một người. Đặc điểm này không phải để xây dựng nhân vật thực tế. Đây là một cơ chế đối lập: anh lạnh với cả thế giới, anh ấm với nữ chính, vậy nữ chính là ngoại lệ duy nhất. Toàn bộ cảm xúc tích lũy của nam chính dồn vào một người. Đó là sức hấp dẫn cốt lõi.

Chiếm hữu có giới hạn. Tổng tài bá đạo chiếm hữu, ghen tuông, áp đặt. Nhưng trong giới hạn được thiết lập bởi thể loại. Anh không bạo lực thân thể (đó là hắc bang, một thể loại khác). Anh không kiểm soát đến mức tước quyền tự do (đó là dark romance, thể loại khác nữa). Tổng tài chiếm hữu cảm xúc và lịch trình, không phải thân xác và quyền sống.

Hợp đồng tình cảm. Quan hệ giữa nam và nữ chính luôn được thiết lập trên một loại hợp đồng nào đó. Hợp đồng hôn nhân, hợp đồng người yêu giả, hợp đồng kinh doanh, hôn ước gia đình. Hợp đồng là cơ chế tạo ra sự gần gũi bắt buộc. Nó không đến từ duyên phận hay tự nhiên. Nó đến từ một văn bản hai bên cùng ký.

Hợp đồng tác giả-độc giả

Bốn cơ chế trên không phải là gợi ý. Đó là hợp đồng mà tác giả ngôn tình tổng tài ký với độc giả.

Khi bạn mở một cuốn tổng tài, bạn không cần đọc cảnh báo. Thể loại đã hứa rằng sẽ có tài sản phi thực tế, lạnh lùng có lý do, chiếm hữu có giới hạn, và hợp đồng tình cảm.

Nếu cuốn nào không có bốn yếu tố này, đó không phải tổng tài. Có thể là tình yêu tỉ phú phương Tây, có thể là romance hiện đại nói chung, nhưng không phải tổng tài.

Đây là chỗ người mới đọc hay sai. Họ thấy một CEO trong tiểu thuyết Mỹ và nghĩ đó là tổng tài. Khác. Tổng tài có những quy tắc kế thừa từ văn học Trung Quốc, từ hệ giá trị Á Đông về thành công và sức mạnh, từ cấu trúc xã hội-kinh tế cụ thể của Đại Lục những năm 2000s.

Sub-niches: các nhánh tổng tài

Tổng tài bá đạo có nhiều phiên bản. Mỗi phiên bản giữ bốn cơ chế cốt lõi nhưng nhấn mạnh một khía cạnh khác nhau.

Tổng tài lạnh lùng. Phiên bản gốc. Nam chính ít nói, không biểu lộ cảm xúc, hành động qua hành vi không qua lời. Sức hấp dẫn nằm ở khoảng cách: anh càng khép kín, mở ra một lần với nữ chính càng quan trọng.

Ví dụ điển hình: Tống Diên Thanh trong Trọn Đời Trọn Kiếp của Mặc Bảo Phi Bảo. Anh không nói cảm xúc, anh hành động chúng. Mặc Bảo Phi Bảo viết một CEO không bao giờ giải thích bản thân, để nữ chính và độc giả phải đọc cử chỉ nhỏ.

Phù hợp với độc giả thích "show don't tell" và không cần monologue nội tâm để hiểu nhân vật.

Tổng tài phúc hắc. Phiên bản đậm hơn. Nam chính có liên hệ với giới hắc đạo, kinh doanh có yếu tố bất hợp pháp, mức độ nguy hiểm cao hơn. Đây là vùng giao của tổng tài và hắc bang.

Ví dụ điển hình: Trình Mục Vân trong Cám Dỗ Chí Mạng của Mặc Bảo Phi Bảo. CEO trên giấy tờ, ông trùm trên thực tế. Câu chuyện không né tránh ranh giới đạo đức mờ.

Phúc hắc đòi hỏi tác giả viết hai lớp: lớp thượng lưu hợp pháp và lớp ngầm bất hợp pháp. Khi cả hai lớp được viết kỹ, sub-niche này mạnh nhất trong thể loại.

Tổng tài cưng vợ tới trời. Phiên bản ngọt. Lạnh với cả thế giới nhưng cưng nữ chính đến mức cực đoan. Phù hợp với độc giả tìm wish-fulfillment ngọt ngào không kèm angst.

Ví dụ điển hình: Phong Đằng trong Sam Sam Đến Đây Ăn của Cố Mạn. Anh là phiên bản đầu tiên của "cưng vợ tới trời": không bá đạo chỉ vì bá đạo, mà bá đạo có lý do, và lý do luôn là nữ chính.

Sub-niche này là an toàn nhất cho người mới. Không có angst kéo dài, không có hiểu lầm bất tận, chỉ có sự khẳng định liên tục rằng nữ chính được yêu.

Tổng tài và lọ lem. Phiên bản đối lập giai cấp. Nữ chính bình dân: nhân viên, sinh viên, kế toán. Cơ chế tạo ra tension là khoảng cách xã hội mà tình yêu phải vượt qua.

Ví dụ điển hình: Bối Vy Vy và Tiêu Nại trong Yêu Em Từ Cái Nhìn Đầu Tiên của Cố Mạn. Cô là sinh viên đại học, anh là CEO công ty game. Khoảng cách giai cấp được giải quyết bằng cách họ gặp nhau trước trong môi trường bình đẳng (game online), trước khi gặp nhau trong thực tế bất bình đẳng.

Sub-niche này dạy cách một cơ chế đối lập tạo ra dramatic engine cho câu chuyện.

Hợp đồng hôn nhân. Phiên bản hôn nhân trước tình yêu. Hai bên ký hợp đồng kết hôn vì lý do kinh doanh hoặc gia đình, sau đó tình yêu phát triển. Cơ chế này tạo ra sự gần gũi bắt buộc một cách rõ ràng nhất.

Ví dụ điển hình: Lệ Cảnh Nguyên và Lâm Thiển trong Em và Anh của Đinh Mặc. Hợp đồng kết hôn vì áp lực gia đình, hai bên thoả thuận thời hạn năm năm, tình cảm phát triển trong giới hạn được thiết lập trước.

Đây là sub-niche dạy cấu trúc rõ nhất: hợp đồng cụ thể tạo ra constraint cụ thể, constraint tạo ra tension cụ thể, tension tạo ra resolution cụ thể. Người mới đọc nên đọc hợp đồng hôn nhân để hiểu cách một thể loại có khung.

Phản xạ đọc cho người mới

Khi đọc cuốn tổng tài đầu tiên, hãy chú ý ba điều.

Mức độ phi thực tế kinh tế. Nếu tác giả viết tổng tài như một CEO bình thường (làm việc tám giờ một ngày, có lịch họp, lo lắng về cổ đông), tác giả không hiểu thể loại. Tổng tài không có lịch họp. Anh ta thuê người làm điều đó.

Lý do của sự lạnh lùng. Tốt: lạnh lùng có nguồn gốc từ tổn thương trong quá khứ, từ vai trò lãnh đạo, từ cô đơn trong vị trí đỉnh. Tệ: lạnh lùng vì lạnh lùng. Nam chính lạnh lùng không có nguyên nhân là dấu hiệu tác giả chỉ ăn theo hình tượng.

Cách hợp đồng được thiết lập. Hợp đồng giữa nam và nữ chính càng cụ thể, thể loại càng vững. Hợp đồng hôn nhân phải có điều khoản. Hợp đồng người yêu giả phải có thời hạn. Hợp đồng kinh doanh phải có giá trị tiền. Tác giả nào skip phần thiết lập là tác giả thiếu hiểu cơ chế.

Dấu hiệu tác giả phá hợp đồng

Tổng tài làm việc bình thường. Nếu thấy nam chính đếm tiền, kiểm tra báo cáo, thảo luận lương nhân viên, tác giả đã viết một CEO, không phải tổng tài.

Lạnh lùng không có gốc. Nếu nam chính lạnh lùng vì "đó là tính cách anh ấy", thể loại đã hỏng. Lạnh lùng phải có lý do để cuối cùng được vượt qua bởi nữ chính.

Chiếm hữu vượt giới hạn. Tổng tài không đánh nữ chính. Tổng tài không nhốt nữ chính trong phòng. Nếu thấy hành vi này, tác giả đã trượt vào dark romance mà không thừa nhận. Đó là vi phạm hợp đồng vì độc giả mở một cuốn tổng tài không có signal sẽ gặp loại nội dung đó.

Hợp đồng mơ hồ. Nếu nam và nữ chính "vô tình" yêu nhau từ chương một, không có hợp đồng nào, thể loại không hoạt động đúng. Tổng tài cần distance ban đầu. Hợp đồng là cơ chế tạo distance.

Kết luận

Tổng tài bá đạo dạy bạn một điều quan trọng hơn cả thể loại: ngôn tình là một thị trường có hợp đồng. Mỗi nhánh có quy tắc riêng. Người đọc giỏi là người biết các quy tắc, nhận ra khi tác giả tuân theo, nhận ra khi tác giả phá vỡ.

Khi bạn đã hiểu cơ chế tổng tài, bạn sẽ nhận ra cùng một logic ở các thể loại khác. Cung đấu có hợp đồng quyền lực. Tiên hiệp có hợp đồng định mệnh. Hắc bang có hợp đồng nguy hiểm và bảo vệ. Mỗi thể loại là một bộ quy tắc.

Năm cuốn ở §04 trên là năm phiên bản hợp đồng. Hệ thống cơ chế. Không phải mô típ.

Mười cuốn ngôn tình kinh điển định hình thể loại là nơi lý thuyết gặp thực tế.